Ook nu weer blijkt hoezeer er in het verleden onethisch en onrechtmatig is gehandeld bij donorconceptie. Nieuwsuur publiceert vandaag nieuwe informatie over Medisch Centrum Kinderwens (MCK), de grootste kliniek voor donorconceptie in Nederland. Niet alleen heeft MCK de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) jarenlang onjuist geïnformeerd, buitenlandse vrouwen heeft geholpen zonder dat Nederlandse donoren hiervoor toestemming gaven, maar Nieuwsuur beschikt daarnaast over gegevens dat de kliniek (te) oude donoren heeft gebruikt. Platform Priamos (van en voor zaaddonoren) spreekt zijn afschuw hierover uit en verklaart:
1. Deze bevindingen komen voor ons niet als een verrassing
Ernstige zorgen over de werkwijze van MCK waren al geruime tijd gegrond. Met name sinds april 2025, toen de minister openbaar maakte dat de normen en kaders voor donorinzet bij de kliniek op grote schaal waren overschreden. Eerder had de IGJ naar aanleiding van overtredingen bij het Rijnstate ziekenhuis alle klinieken geïnspecteerd. Hierbij waren geen onregelmatigheden aan het licht gekomen.
De onthullingen van april 2025 maakten echter duidelijk dat MCK in het bijzonder, donoren beduidend vaker had ingezet dan de destijds geldende regels toestonden. Tijdens de uitzending van Nieuwsuur op 15 april 2025 werd een contract getoond waaruit bleek dat een donor was gekoppeld aan 25 gezinnen — ruim het dubbele van de geldende norm van 12 gezinnen. Priamos heeft kennis van meerdere vergelijkbare contracten Dit is geenszins een incident.
De overmatige inzet van donoren heeft ernstige gevolgen. Dit geldt voor de kinderen die ongewild deel gaan uitmaken van een groot familienetwerk en een verhoogd risico lopen op een relatie met een halfbroer of halfzus. En dit geldt eveneens voor donoren, die zich geconfronteerd zien met een bovenmatig aantal donorkinderen.
2. De aanhoudende stroom van onthullingen maakt een grondig overheidsonderzoek onontkoombaar
Misstanden rondom donorconceptie blijven zich opstapelen Het maakt noodzakelijk dat de overheid een breed en onafhankelijk onderzoek instelt naar visie, organisatie en werkwijze van alle betrokken partijen in deze sector.
3. Priamos kan MCK niet aanbevelen aan wensouders of donoren
Zolang er geen zekerheid is over een ethische en zuivere bedrijfsvoering bij MCK en wijzelf in de positie van wensouder of donor zouden verkeren, zouden wij niet kiezen voor behandeling bij het MCK. De staf van de kliniek heeft aantoonbaar onjuiste informatie verstrekt aan de IGJ. Bovendien heeft de instelling structureel weerstand geboden tegen toezicht door de overheid. Onder deze omstandigheden achten wij het onvoldoende aannemelijk dat patiënten en donoren volledig en naar waarheid worden geïnformeerd.
4. Priamos maakt zich ernstig zorgen over de afwachtende houding van de overheid
Kunstmatige inseminatie wordt in de veeteelt op een onvergelijkbaar grotere schaal toegepast — vermoedelijk duizend keer zo vaak — maar leidt daar tot aanzienlijk minder misstanden. Het contrast in regelgeving is schrijnend: in de veeteelt worden gegevens bijgehouden in een centrale database, worden inspecties onaangekondigd uitgevoerd en worden overtredingen onmiddellijk beboet.
In de sector van de humane donorconceptie volstaan klinieken die in de fout zijn gegaan doorgaans met het aanbieden van verontschuldigingen. Nazorg, begeleiding en ondersteuning voor gedupeerden worden door vrijwel geen enkele betrokken kliniek aangeboden. Een uitzondering hierop vormt het LUMC, dat zich onderscheidt door een oprechte inzet voor open communicatie, counseling en begeleiding van betrokkenen. Rijnstate heeft onlangs een onderzoek laten uitvoeren.

0 Comments